Rio Tinto odkłada projekt litowy Jadar w Serbii
6 Lutego 2026Brytyjsko-australijskie przedsiębiorstwo Rio Tinto wstrzymało rozwój projektu wydobycia litu Jadar w zachodniej Serbii. Gigant górniczy dąży do obniżenia kosztów i chce się skupić na innych obszarach działalności. Już pod koniec ub. roku agencje prasowe informowały, że Rio Tinto zamierza „zamrozić” przedsięwzięcie warte blisko 3 mld dolarów.
Ten krok kończy dwudziestoletnie dążenia Rio Tinto do zagospodarowania jednego z największych na świecie złóż litu. Firma szacowała, że Jadar będzie w stanie produkować rocznie 58 000 ton rafinowanego węglanu litu klasy bateryjnej. Zakładano, że wydobycie ruszy w 2027 r.
Rio Tinto oświadczyło, że „nie jest w stanie utrzymać takiego samego poziomu wydatków i alokacji zasobów”, biorąc pod uwagę brak postępów w realizacji projektu Jadar. Od momentu odkrycia w 2004 r. złóż litu w Dolinie Jadar, projekt napotkał liczne przeszkody regulacyjne, niepewność polityczną oraz sprzeciw lokalnej społeczności. Belgrad cofnął licencję na wydobycie litu w styczniu 2022 r. po masowych protestach organizacji ekologicznych oraz mieszkańców. Co prawda na początku lipca 2024 r. serbski Trybunał Konstytucyjny uchylił decyzję rządu, ale od tego czasu proces uzyskiwania pozwoleń praktycznie nie posunął się do przodu. Serbski rząd domagał się kolejnych gwarancji środowiskowych oraz zapowiadał ogólnonarodowe referendum w sprawie wydobycia litu.
Decyzja o wstrzymaniu projektu zapadła pięć miesięcy po tym, jak brytyjsko-australijska firma górnicza podniosła szacowany koszt uruchomienia kopalni Jadar z 2,4 do 2,95 mld dolarów.
Całkowite zaniechanie projektu Jadar stanowiłoby duży cios dla nadziei Unii Europejskiej na zbudowanie niezależnego łańcucha dostaw metali wykorzystywanych w produkcji baterii do akumulatorów litowo-jonowych. Gdyby powstała, Jadar byłaby największą kopalnią litu na kontynencie europejskim. Ambitne cele zakładały, że zapewniłaby około 90% obecnego zapotrzebowania na lit w Europie.
Rezygnacja z dalszego rozwoju projektu Jadar, to kolejne z działań Rio Tinto, mających na celu redukcję kosztów. Od 2024 r. firma zwolniła już 480 pracowników w australijskim oddziale wydobywającym rudę żelaza. W nadchodzących miesiącach spodziewane są kolejne zwolnienia, ponieważ firma wdraża nową strukturę organizacyjną.
Po wycofaniu się z projektu Jadar Rio Tinto może się skupić niemal wyłącznie na aktywach w Ameryce Południowej, takich jak projekt Rincon o wartości 2,5 mld dolarów, zatwierdzony już przez rząd Argentyny, oraz dwa projekty, które rozwija w Chile. Zdaniem władz firmy, obszar tzw. Trójkąta Litowego, obejmujący również Boliwię, „oferuje światu najlepszą szansę na dostęp do taniego, wysokiej jakości litu”.
Analitycy przewidują, że Jadar, a także inne kopalnie litu odziedziczone przez Rio Tinto po fuzji z firmą Arcadium - Mt Cattlin w Australii Zachodniej oraz Galaxy w Kanadzie - mogą zostać sprzedane.
[www.mining.com]